Koniec sezonu to dobry moment, aby usunąć z łańcucha mieszaninę smaru, pyłu, piasku i innych zabrudzeń zebranych podczas jazdy. Pozostawienie takiego osadu na kilka miesięcy utrudnia późniejszą ocenę stanu napędu i sprzyja powstawaniu korozji na odsłoniętych powierzchniach. Czyszczenie powinno być połączone z kontrolą ogniw, rolek i zębatek, a na końcu ze świeżym smarowaniem.
Do pracy nie potrzeba rozbudowanego wyposażenia warsztatowego. Przydatna będzie szczotka do czyszczenia łańcucha motocyklowego Gmoto, środek czyszczący odpowiedni dla posiadanego rodzaju łańcucha, szmatki oraz smar. Dostępne są zarówno pojedyncze szczotki, jak i zestawy z dodatkowymi preparatami, których zawartość wyraźnie się różni. Samo narzędzie to niewielki wydatek w porównaniu z wymianą zużytego zestawu napędowego.
Dlaczego łańcuch warto wyczyścić przed zimowym postojem
Na łańcuch podczas jazdy trafiają drobiny piasku, kurzu, błota i wody, które mieszają się ze środkiem smarnym. Powstająca warstwa zanieczyszczeń utrudnia kontrolę powierzchni rolek i płytek, a podczas długiego postoju wilgoć może przyspieszać korozję. Świeża warstwa właściwego smaru pełni natomiast także funkcję ochronną, ponieważ preparaty przeznaczone do łańcuchów mogą zabezpieczać metal przed wodą, solą i korozją.
Nie istnieje jeden uniwersalny przebieg, po którym każdy łańcuch należy czyścić. D.I.D wskazuje około 500 km jako interwał konserwacji, natomiast jeden z aktualnych poradników branżowych podaje czyszczenie co około 1000 do 1500 km i smarowanie co 300 do 500 km. Różnica pokazuje, dlaczego pierwszym punktem odniesienia powinna być instrukcja motocykla oraz dokumentacja producenta zamontowanego łańcucha. Po jeździe w deszczu lub myciu motocykla część producentów zaleca dodatkowe smarowanie niezależnie od przebiegu.
Przed zimowaniem motocykla nie trzeba więc czekać na osiągnięcie określonego przebiegu. Jeżeli na łańcuchu znajduje się stary smar połączony z zabrudzeniami, dobrze wykonać pełne czyszczenie przed odstawieniem maszyny. Pozwala to jednocześnie sprawdzić stan napędu jeszcze przed rozpoczęciem kolejnego sezonu.
Czym wyczyścić łańcuch i jak dobrać szczotkę
Współczesne motocykle często wykorzystują łańcuchy z uszczelnieniami O ring lub X ring, spotykane są również konstrukcje Z ring. Pierścienie utrzymują środek smarny wewnątrz połączeń i ograniczają dostęp zanieczyszczeń, dlatego nie powinny być traktowane agresywnym rozpuszczalnikiem ani bardzo twardym włosiem. Na opakowaniu preparatu należy sprawdzić, czy producent dopuszcza stosowanie go z danym typem łańcucha uszczelnianego.
W tej kwestii zalecenia producentów nie są całkowicie jednolite. Starsze instrukcje niektórych motocykli Yamaha przewidywały użycie nafty i małej miękkiej szczotki, natomiast D.I.D oraz RK obecnie odradzają naftę przy swoich łańcuchach uszczelnianych i wskazują środki bezpieczne dla pierścieni. Dlatego nie należy automatycznie przenosić metody stosowanej w jednym motocyklu na każdy inny model.
Do typowego czyszczenia wystarczy przygotować:
- środek czyszczący zgodny z rodzajem łańcucha,
- szczotkę z tworzywa o niezbyt agresywnym włosiu,
- kilka czystych szmatek lub ręczników warsztatowych,
- podkład chroniący podłoże i elementy motocykla przed zabrudzeniem,
- smar przeznaczony do danego typu łańcucha.
Szczotka do czyszczenia łańcucha motocyklowego może mieć część obejmującą ogniwo z kilku stron oraz wydłużone włosie przydatne przy zębatkach i trudniej dostępnych miejscach. W sprzedaży występują między innymi modele o długości około 25 cm, co pozwala zachować pewien dystans dłoni od zabrudzonego napędu. Nie należy zastępować ich szczotką drucianą ani narzędziem z bardzo twardym włosiem, ponieważ może ono uszkodzić uszczelnienia.
Jak wyczyścić łańcuch motocyklowy krok po kroku
Motocykl należy ustawić stabilnie, najlepiej tak, aby możliwe było swobodne obracanie tylnego koła. Silnik musi pozostać wyłączony podczas całej pracy, a koło obraca się wyłącznie ręcznie. Uruchamianie silnika i wrzucanie biegu podczas czyszczenia tworzy realne ryzyko wciągnięcia palców, szmatki lub szczotki między łańcuch i zębatkę.
Preparat nakłada się na kolejne fragmenty łańcucha zgodnie z instrukcją jego producenta. Trzeba przy tym zabezpieczyć tarczę hamulcową, klocki i bieżnik opony przed kontaktem z chemią, ponieważ są to powierzchnie, na których nie może pozostać tłusta warstwa. Nie należy również kierować na łańcuch strumienia z myjki wysokociśnieniowej ani stosować pary, ponieważ producenci motocykli i łańcuchów ostrzegają przed możliwością uszkodzenia uszczelnień lub wtłoczenia wody i zanieczyszczeń w niepożądane miejsca.
Po rozpuszczeniu starego smaru zabrudzenia usuwa się szczotką, pracując fragment po fragmencie. Szczególnej uwagi wymagają przestrzenie wokół rolek oraz miejsca przy płytkach, ale nie trzeba szorować uszczelnień z dużą siłą. Benzyna, benzen, preparaty do czyszczenia hamulców i agresywna chemia nie powinny być używane jako uniwersalny zamiennik środka do łańcucha, zwłaszcza gdy producent napędu ich nie dopuszcza.
Czyszczenie należy prowadzić do momentu, gdy na szmatce nie pozostaje już gruba warstwa czarnego osadu. Nie oznacza to konieczności doprowadzania metalowych części do wyglądu nowego produktu. Celem jest usunięcie zanieczyszczeń i starej warstwy środka z zewnętrznych powierzchni bez naruszania uszczelnień.
Jak wysuszyć i nasmarować łańcuch
Po czyszczeniu łańcuch trzeba dokładnie przetrzeć czystą szmatką. Resztki środka czyszczącego powinny zostać usunięte, a powierzchnia powinna wyschnąć przed rozpoczęciem smarowania. Nie należy przykrywać mokrego łańcucha grubą warstwą smaru, ponieważ może to zatrzymać zanieczyszczenia i rozcieńczyć świeży preparat.
Smar najlepiej nakładać od wewnętrznej strony łańcucha, w rejonie styku płytek i rolek. RK wskazuje właśnie miejsca pomiędzy płytkami oraz w pobliżu rolek jako obszary wymagające smarowania. Podczas aplikacji koło ponownie obraca się ręcznie, aż preparat zostanie rozprowadzony na całej długości łańcucha.
Po aplikacji trzeba dać preparatowi czas przewidziany przez jego producenta, a następnie usunąć nadmiar szmatką. Więcej środka nie oznacza lepszego zabezpieczenia. Gruba warstwa na zewnętrznych powierzchniach łatwiej zbiera kurz, a po rozpoczęciu jazdy może zostać rozrzucona na felgę i inne elementy motocykla.
Przed kilkumiesięcznym postojem świeże smarowanie ma dodatkowe znaczenie. Preparaty przeznaczone do konserwacji łańcuchów mogą ograniczać wpływ wilgoci i korozji, dlatego ostatnie mycie motocykla przed zimowaniem nie powinno kończyć się pozostawieniem napędu bez ponownego smarowania. Szczególnie po kontakcie z deszczem, wodą podczas mycia lub solą trzeba zadbać o suchą i zabezpieczoną powierzchnię.
Stan napędu trzeba sprawdzić po czyszczeniu
Czysty łańcuch pozwala znacznie łatwiej ocenić jego stan niż element przykryty warstwą starego smaru. Podczas ręcznego obracania tylnego koła należy obserwować, czy wszystkie ogniwa poruszają się swobodnie i czy nie występują wyraźnie sztywne miejsca. Trzeba również sprawdzić rolki oraz płytki pod kątem uszkodzeń, korozji i nietypowego zużycia.
Kontroli wymagają też obie zębatki. Mocno zaostrzone, haczykowate, złamane lub nierównomiernie zużyte zęby mogą świadczyć o konieczności dalszej diagnostyki albo wymiany zestawu napędowego. Samo czyszczenie i smarowanie nie naprawi mechanicznie zużytego łańcucha, uszkodzonych uszczelnień ani wyrobionych zębatek.
Na końcu należy skontrolować również luz łańcucha, ale nie powinno się przyjmować jednej wartości dla wszystkich motocykli. Wymagany zakres zależy od konstrukcji konkretnego modelu i powinien być sprawdzony w jego instrukcji obsługi. Po takim przeglądzie motocykl można odstawić na dłuższy postój z czystym, suchym i zabezpieczonym napędem, zamiast zostawiać konserwację na pierwszą jazdę wiosną.
Wpis gościnny.